certyfikaty
Rynek artykułów i żywności dla dzieci nierozerwalnie wiąże się z koniecznością spełniania wszelkich norm bezpieczeństwa itp. Certyfikaty i atesty to chleb powszedni, jednak rodzice często gubią się wśród kolorowych oznaczeń lub wcale nie zwracają na nie uwagi. Warto jednak wiedzieć co oznaczają.
 
 
Konieczność czy dobra wola?
 
Atesty i certyfikaty, którymi szczycą się producenci artykułów i zabawek dla dzieci dotyczą wielu różnych kwestii związanych z produkcją lub użytkowaniem danego produktu. Niektóre są obowiązkowe, inne zamawiane na życzenie producenta. Celem nadania wszelkich atestów, certyfikatów czy homologacji jest poświadczenie, że produkt spełnia obowiązujące normy i jest bezpieczny w użytkowaniu.
 
Przepisy obowiązujące w Polsce oraz całej Unii Europejskiej ściśle regulują wymogi, jakie musi spełnić produkt, który ma się pojawić na sklepowych półkach. Bezwzględnej kontroli poddawane są nie tylko zabawki (szczególnie te dla dzieci w wieku do 3 roku życia), ale również żywność dla dzieci (jako środek specjalnego przeznaczenia żywieniowego) i foteliki samochodowe.
 
Często zdarza się tak, że dostępne w sklepach produkty oznaczone są certyfikatami, których wcale nie muszą mieć. Producenci jednak zabiegają o ich przyznanie, ponieważ podnoszą w ten sposób rangę swojego wyrobu. Najczęściej zdarza się tak w przypadku kosmetyków dla dzieci. Kiedyś producenci musieli uzyskać atest Państwowego Zakładu Higieny, jednak w 2001 r. ustawa o kosmetykach zniosła tę konieczność i obecnie trzeba jedynie zgłosić nowe kosmetyki do Centralnego Rejestru Kosmetyków w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi. Nie tylko kosmetyki zgłaszane są do jednostek opiniujących, na co dzień zajmujących się leczeniem dzieci lub innych jednostek naukowych, jak choćby PZH. Pozytywne opinie wydane przez tego typu instytucje dotyczą również pieluszek, ubranek, wózków, rowerków, wanienek i wielu, wielu innych produktów.
 
 
Atesty i certyfikaty
 
Mnogość oznaczeń jakie możemy znaleźć na opakowaniach produktów dla dzieci mogłaby niejednego zaskoczyć. Warto jednak poznać te, które pojawiają się najczęściej:
 

 
 

CE – jest to certyfikat, który bezwzględnie muszą posiadać zabawki sprzedawane na terenie Unii Europejskiej. Nie jest przyznawany przez zewnętrzną instytucję, tylko przez producenta, który deklaruje tym samym na własną odpowiedzialność, że jego wyrób spełnia wymagania wszystkich odnoszących się do niego dyrektyw (bezpieczeństwa użytkowania, ochrony zdrowia czy ochrony środowiska). Oznakowanie CE musi być umieszczone na produkcie w sposób widoczny, czytelny i trwały, wielkości co najmniej 5 mm. Jeśli jednak wygląd i jakość wykonania produktu nie pozwalają na umieszczenie tego oznakowania na samym produkcie, CE musi być umieszczone na opakowaniu lub załączonych dokumentach.
 
 
 

EN71 – to norma europejska określająca wymogi bezpieczeństwa stawiane zabawkom. Aby produkt mógłby być sprzedany na terenie UE musi być zgodny z tą normą. Jest to rozbudowany dokument, który rozpisano na działy dotyczące różnorakich kwestii. W tematyce zabawek najistotniejsze zdają się być:
 
EN 71-1 określa właściwości mechaniczne i fizyczne zabawek przeznaczonych dla dzieci poniżej 14 miesiąca życia, w tym piłek, rowerów, latawców, balonów. Opisuje również wymagania dotyczące pakowania, znakowania i etykietowania, metody badań oraz opracowania instrukcji obsługi.
 
EN 71-2  dotyczy palności i określa materiały łatwopalne, które są zakazane w produkcji wszystkich zabawek. Precyzuje wymagania dotyczące palności niektórych zabawek podczas kontaktu z ogniem.
 
EN 71-3 określa wymagania i metody badań dla migracji niektórych pierwiastków chemicznych z materiałów, z których została wykonana zabawka (opakowania nie są objęte tą normą). Badania wykonywane w jej ramach dotyczą ulatniania się pierwiastków, między innymi z farb, lakierów, tkanin pochodzenia naturalnego albo syntetycznego, metali, szkła, drewna, skóry, itp. Groźne i wymagające zbadania w świetle tej normy są tylko te elementy, które mogą wbrew swojemu przeznaczeniu trafić do ust dziecka. Właśnie dlatego określona w dokumencie metodyka badań obejmuje m.in. symulację działania kwasu żołądkowego na badany materiał, aby sprawdzić jak zachowuje się w takich warunkach.
 
 
 
 
 
 
 

Certyfikat Instytutu Matki i Dziecka oraz Państwowego Zakładu Higieny  są dowodem na to, że zabawka została poddana testom prowadzonym przez specjalistów i spełnia normy bezpieczeństwa obowiązujące w polskim prawie.
 

 
 
 
 

Certyfikat badania typu WE – potwierdza, że zabawka spełnia wymogi prawa unijnego. Wystawiany jest przez instytucję, która posiada status notyfikowanej, czyli niezależnej od producentów i konsumentów, która działa obiektywnie, spełniając wymagania określone w dyrektywach.
 
 
 
 
 
 

Fair Trade – dowodzi, że zabawka została wyprodukowana w poszanowaniu dla człowieka i bez pracy dzieci. Fair Trade wspiera rzemieślników i rolników, zapewniając im godziwą zapłatę za ich pracę i piętnuje nieuczciwy handel.
 


 
 
 
 
 

GOTS-Global Organic Textile Standard – świadczy o tym, że zabawka została wyprodukowana z bawełny organicznej. Takim mianem określa się rośliny z uprawy wolnej od pestycydów. Bawełna organiczna ma naturalny kolor lub jest barwiona przy użyciu bezpiecznych dla zdrowia i środowiska barwników.
 


 
 
 
 

Certyfikat TÜV Rheinland PROOF to kolejne potwierdzenie zgodności zabawki z normami europejskimi. Wydający go niezależny instytut gwarantuje, że zabawka jest bezpieczna także pod względem substancji zastosowanych do jej produkcji i malowania. Tylko nieliczni producenci mogą poszczycić się faktem, że wszystkie zabawki z ich oferty posiadają certyfikat TÜV.
 

 
 
 
 
 

PEFC – świadczy o bezpieczeństwie zabawki i potwierdza, że jej produkcja była zgodna z normami ekologicznymi, ekonomicznymi i społecznymi.

 
 
 
 

FSC – certyfikat umieszczany na drewnianych produktach i potwierdza, że drewno użyte do ich produkcji pochodzi z lasów gospodarowanych według ściśle określonych zasad, mających na celu ochronę środowiska naturalnego.
 

 
 
 
 
 

Certyfikat Bezpieczny dla Dziecka - potwierdza, że wyrób jest bezpieczny dla dziecka i gwarantuje pełny komfort użytkowania, a wydawany jest przez niezależne, upoważnione instytucje. Produkt oznaczony tym certyfikatem musi spełniać kilka warunków:
· jego skład surowcowy musi być adekwatny do wieku dziecka i przeznaczenia,
· nie może zawierać substancji chemicznych uznanych za szkodliwe w ilościach przekraczających wartości dopuszczalne,
· jego konstrukcja musi zapewniać funkcjonalność i bezpieczeństwo użytkowania,
· producent (importer) musi być zdolny do prowadzenia stabilnej produkcji (importu) gwarantującej powtarzalność cech w trakcie ważności certyfikatu.
 
 


 
Certyfikat Öko-Tex Standard 100 to znak nadawany przez członków Międzynarodowego Stowarzyszenia na Rzecz Badań i Rozwoju Ekologii Wyrobów Włókienniczych Öko-Tex.
Oznaczane są nim tekstylia, które nie zawierają żadnych czynników rakotwórczych, barwników azotowych oraz alergizujących, a także innych szkodliwych związków, takich jak pestycydy, formaldehydy czy metale ciężkie. Warto szukać znaku Oeko-Tex na odzieży, pościeli czy pluszowych zabawkach dla dzieci.
 
 


 
Safe Toys to certyfikat, który jest przyznawany przez niezależny Instytut ds. Testów i Certyfikatów. Potwierdza, że zabawka jest bezpieczna, odpowiednia dla dzieci w oznaczonym wieku oraz, że spełnia najwyższe wymagania jakościowe pod względem wykorzystywanych materiałów.
 
 
Na tym nie kończy się lista certyfikatów, jakie można odnaleźć na produktach dziecięcych. Jest ich jeszcze sporo, a wszystkie mają na celu poświadczyć o bezpieczeństwie stosowania danego produktu. Warto też zwracać uwagę na oznaczenia dotyczące wieku dzieci, dla których przeznaczona jest konkretna zabawka.
 
 
 
 
 
 
 
Jedno jest pewne – lepiej zdecydować się na wyrób oznaczony atestem, zwłaszcza jeśli wiemy czego dotyczy. Dlatego też kupno zabawek (szczególnie dla małych dzieci) powinno być poprzedzone dokładnym zapoznaniem się ze wszystkimi informacjami z opakowania. Skoro są instytucje pracujące na rzecz bezpieczeństwa naszych dzieci, warto korzystać z ich pracy – pozytywnej opinii na rzecz danego produktu.