Antybiotyki
Temat antybiotyków nie należy do łatwych, a wszystko przez otoczkę mitów i przekłamań, w które obrosły na przestrzeni wielu lat. Bez względu na podejście do tej sprawy warto wiedzieć wszystko to, co każdy rodzic o antybiotykach wiedzieć powinien.
 
 
Czym są antybiotyki?
 
Nazwa antybiotyków (jak to zwykle w medycynie bywa) to zlepek dwóch wyrazów: „anti” – przeciw oraz „biotikos” – zdolny do życia. Początkowo nazywano nimi naturalne substancje, które wykazywały aktywność przeciw bakteriom, czyli zabijały lub hamowały ich wzrost i podziały. Obecnie stosuje się syntetyczne odpowiedniki tych substancji w postaci łatwych do połknięcia tabletek, maści lub syropów.
 
Odkrycie pierwszego antybiotyku (penicyliny) zawdzięczamy Alexandrowi Flemingowi, który dokonał tego w 1928 roku. Nie zdobył on wówczas większego zainteresowania, które przyszło dopiero na początku lat 40’ ubiegłego stulecia, kiedy to wspomniany Fleming, a także Howard Florey oraz Ernest Chain uczynili z penicyliny lek, za co w 1945 r. otrzymali Nagrodę Nobla w dziedzinie medycyny. Sama nazwa „antybiotyk” została jednak wprowadzona w 1942 r. przed odkrywcę streptomycyny, Selmana Waksmana.
 
 
Kiedy są stosowane?
 
Antybiotyki stosowane są jako lekarstwo na różnorakie zakażenia bakteryjne, rzadziej grzybicze. Dzięki nim organizmowi łatwiej jest zapanować nad szkodliwymi bakteriami. Stosuje się je również w profilaktyce, np. przed zabiegami chirurgicznymi.
 
Zdiagnozowanie infekcji bakteryjnej nie powinno być jedynym wyznacznikiem przepisania antybiotyku. Wcześniej należy wykonać posiew materiału od chorego (np., z gardła, krwi lub moczu), aby określić konkretną bakterię powodującą zakażenie. Na podstawie otrzymanego w badaniu antybiogramu, wieku i wagi chorego zaleca się mu odpowiedni antybiotyk.
 
W przypadku infekcji wirusowych podanie antybiotyku mija się z celem, gdyż pozostaje on w tym przypadku nieskuteczny. Nie powinno się go więc stosować w przeziębieniu lub grypie (które są powodowane przez wirusy).
 
 
Warto wiedzieć
 
Stosowanie antybiotyków wymaga zaznajomienia się z pewnymi informacjami na ich temat. Wydawać by się mogło, że wystarczy nam wiedzieć czym są i w jakich przypadkach się je stosuje, jednak w czasie antybiotykoterapii okazuje się, że istnieje kilka kwestii, które budzą wątpliwości. Ważne jest, by wiedzieć jak postępować, zwłaszcza jeśli chorym jest dziecko.
 
·         Nigdy nie należy samemu decydować o podaniu antybiotyku, zwłaszcza w leczeniu dzieci. Są to silne leki, a o ich podaniu powinien rozstrzygnąć lekarz.
 
·         Antybiotyków nie należy popijać sokami, herbatą, mlekiem lub innymi produktami nabiałowymi. Zawarty w tych ostatnich wapń może hamować działanie niektórych antybiotyków. Do popijania leków zawsze należy wybierać czystą wodę.
 
·         Ulotka stanowi źródło wszelkich informacji na temat przyjmowanego leku, dlatego warto dokładnie zapoznać się z jej treścią. Opisuje jak przygotować lekarstwo, jakich skutków ubocznych przyjmowania leku można się spodziewać, kiedy najlepiej podać lek oraz w jaki sposób należy go przechowywać.
 
·         Odmierzanie odpowiedniej ilości lekarstwa jest szczególnie istotne w przypadku dzieci. Dawka dobierana jest przez lekarza indywidualnie, w zależności od masy ciała i wieku chorego, dlatego należy zachować szczególną dokładność.
 
·         Antybiotyki niszczą chorobotwórcze bakterie, ale również drobnoustroje stanowiące naturalną florę, niezbędną do prawidłowego funkcjonowania przewodu pokarmowego. Jest ona wówczas wyjaławiana, dlatego często radzi się wspomagać jej odnowę poprzez zażywanie produktów zawierających szczepy pałeczek kwasu mlekowego, czyli probiotyków. Z drugiej strony wyniki przeprowadzonych na ten temat badań wykazują, że nie ma wskazań do rutynowego przyjmowania probiotyków podczas kuracji antybiotykowej. Jeśli jednak ktoś decyduje się na ich zażywanie powinien pamiętać, by zachować kilkugodzinny odstęp pomiędzy zażyciem antybiotyku i probiotyku.
 
·         Tak samo jak inne leki, antybiotyki mogą powodować przeróżne działania niepożądane. To czy się pojawią zależy głównie od organizmu chorego. Najczęściej są to lekkie objawy osłabienia kondycji przewodu pokarmowego (mdłości, biegunka, wymioty) lub zmiany skórne (wysypki) o różnym stopniu nasilenia. Zdarzają się też ciężkie, a nawet bardzo ciężkie wstrząsy anafilaktyczne, wysoka gorączka, bóle stawów, ciężka biegunka poantybiotykowa. Większość objawów zwykle ustępuje po odstawieniu antybiotyku, jednak w każdym przypadku należy konsultować się z lekarzem. 
 
·         Stosowane w antybiotykach dla dzieci dodatki poprawiające smak lub kolor mogą być przyczyną reakcji alergicznych.
 
·         Antybiotyki wchodzą w reakcje z niektórymi lekami i pokarmami, a dokładniej rzecz ujmując – z substancjami, jakie te pokarmy zawierają. Dochodzi wówczas do utrudnienia wchłaniania lekarstwa z przewodu pokarmowego, dlatego wskazane jest zażywanie antybiotyków co najmniej godzinę przed jedzeniem lub dwie godziny po posiłku (informacje na ten temat zawsze są zawarte w ulotce i różnią się w zależności od rodzaju antybiotyku).
 
·         Skuteczność antybiotyku uzależniona jest on utrzymywania odpowiedniego stężenia leku w tkankach przez określony czas. Dlatego ważne jest, by przyjmować kolejne dawki w ściśle ustalonych odstępach czasu – zwykle co 8 lub 12 godzin. Przed podaniem dziecku pierwszej dawki warto przemyśleć porę dnia, by kolejne porcje wypadały w najdogodniejszych godzinach.
 
·         Antybiotykoterapia nie powinna być przedwcześnie zakańczana, nawet mimo wyraźnej poprawy zdrowia. Jeśli do tego dojdzie, bakterie, które wywołały chorobę uodpornią się na lek, który nie zdąży ich wyeliminować z organizmu. Doprowadzenie kuracji do końca zmniejsza ryzyko nawrotu choroby, która będzie trudniejsza do wyleczenia.
 
·         Jeśli dojdzie do wymiotów tuż po podaniu antybiotyku, nie należy podawać go ponownie. Lepiej odczekać i przyjąć kolejną dawkę, zgodnie ze schematem leczenia, który zalecił lekarz. Nigdy nie wiadomo ile leku zdążyło przeniknąć do organizmu, więc podanie dodatkowej dawki może okazać się zbyt silne (zwłaszcza w przypadku dzieci). Jeśli jednak wymioty powtarzają się przy kolejnych dawkach, należy zasięgnąć rady lekarza. Prawdopodobnie zaleci on zmianę antybiotyku.
 
·         Przyjmowanie antybiotyków nie powoduje zmian zębowych u dzieci. Wyjątkiem są jednak tetracykliny, które wpływają na stan uzębienia, powodując jego pasemkowate, poprzeczne przebarwienia. Z tego powodu nie zaleca się ich stosowanie dzieciom w wieku do 12 lat.
 
·         Długość terapii antybiotykowej uzależniona jest od kilku czynników: lokalizacji zakażenia, rodzaju bakterii wywołującej chorobę, wieku i wagi chorego, przebiegu choroby oraz ewentualnych chorób współistniejących.
 
·         Po zakończeniu kuracji antybiotykowej dziecko powinno pozostać jeszcze kilka dni w domu. Jego organizm jest wówczas osłabiony, więc posłanie go do przedszkola/szkoły stwarza duże ryzyko szybkim „złapaniem” nowej choroby.
 
·         18. Listopada obchodzony jest Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach
 
 
 
Źródło: http://www.antybiotyki.edu.pl/program_FAQ.php